NEM Dubrovnik 2026 sayımız için Eda Akça, Taşacak Bu Deniz‘i inceledi.
Karadeniz’in bir özelliği vardır; ne kadar sakin görünürse görünsün içinde mutlaka yaklaşan bir fırtına saklar. Dalgalar usulca kıyıya vururken bile insan, suyun altında tutunmuş başka bir öfkenin varlığını hisseder. Taşacak Bu Deniz de tam olarak böyle bir hikâye anlatıyor. Yıllarca susmuş insanların, gömülen gerçeklerin ve bastırılan duyguların hikâyesi. Dizinin isminde geçen deniz burada yalnızca Karadeniz değil aslında. Her karakterin içinde biriken öfke, yas, aşk ve hasret… Yıllarca taşmamak için susan ama sustukça derinleşen duyguların kendisi.
Çünkü bu hikâyede herkes bir şeyini toprağa gömüyor; Adil aşkını, Esme anneliğini, Eleni kimliğini, Oruç hayatını, İso nefretini, Fadime ise korkularını. Ama bazı duygular gömüldükçe yok olmuyor; bir mezarda çürümek yerine, ekilmiş gibi sessizce büyüyor. Yıllarca susularak taşınan acılar, saklanan gerçekler ve bastırılan hisler bir noktadan sonra toprağın altında kalamıyor; deniz gibi taşıyor.
Birbirinden Çalınan Hayatlar
Taşacak Bu Deniz’in merkezinde yalnızca imkânsız bir aşk yok. Asıl mesele, birbirlerinden çalınmış hayatlar. Koçariler ve Furtunalar arasındaki düşmanlık yıllar önce akan bir kanla büyüyor; ölümler yeni ölümleri doğuruyor, intikam nesilden nesile aktarılıyor. Kimse gerçekten yaşamıyor, herkes sadece kendisine miras bırakılan öfkeyi taşımaya çalışıyor.
Adil ve Esme’nin hikâyesi, insanın hiç işlemediği bir günahın cezasını çekmesine benziyor. Birbirini seven iki insan, kendilerine ait olmayan bir nefretin içinde ayrı düşüyor. Tam birlikte bir hayat kurmaya başlamışken, daha kızlarının varlığını bile birlikte yaşayamazken, yıllar boyunca birbirlerinden çalınan bir ömrün içinde kalıyorlar. Adil sevdiği kadını kaybettiğini sanarken, Esme yaşayan kızının yasını tutuyor. Koskoca yirmi yılları onlardan çalınıyor. Ve geçen yirmi yıl boyunca ikisi de aslında kendilerinden çalınan bir hayatın içinde yaşamaya çalışıyor.
Yaşayan kızının yasını tutan bir anne, hiç tanımadığı kızının acısıyla kalan bir baba, ait olduğu topraklara yabancı büyüyen bir kız çocuğu… Aynı hikâyenin içinde birbirlerini arıyorlar aslında; farkında olmadan birbirlerine yaklaşırken, en büyük korkuları geçmişte yaşananlar değil, ortaya çıkacak gerçeğin yeniden kan doğuracak olması.
Eve Dönen Yabancı
Eleni yalnızca kayıp bir çocuk değil; iki dünya arasında sıkışmış, aidiyet duygusu parçalanmış biri. Rum bir ailede yetişen bir Türk kızı olarak hayatı boyunca kendisini ait hissedeceği bir yer aramış. Bilimle büyümüş, zekâsıyla kendi yolunu açmış, yapay zekâ projeleri geliştiren genç bir doktor ama çözemediği tek şey kendi geçmişi. Belki de dizinin en trajik tarafı burada saklı; kendi algoritmalarını kurabilen bir kızın, kendi hikâyesine ulaşamaması.
Karadeniz’e gelişiyse yalnızca fiziksel bir yolculuk değil, farkında olmadan köklerine dönüşü gibi. Üstelik karşısına çıkan ilk kişinin öz annesi olması, hikâyeye neredeyse kader gibi yaklaşan bir taraf kazandırıyor. Ama hikâye bunu klasik bir “kader onları buluşturdu” romantizmiyle kurmuyor. Daha çok, insanın ait olduğu yer tarafından çağrılması gibi hissettiriyor. Sanki kan, insanı hiç tanımadığı bir yere bile geri götürüyor.
Belki de bu yüzden Eleni, gerçekleri öğrenmeden önce bile kendisini ilk kez “ait” hissediyor. Esme’nin ona açıklayamadığı yakınlığı, Adil’in onu koruma biçimi, Koçarilerin onu sahiplenmesi… Bunların hepsi Eleni’nin farkında olmadan eve dönüşü aslında. Çünkü insan bazen gerçeği bilmese bile hisseder. Hiç tanımadığı bir yere ait hisseder kendini. Sanki tanırmış gibi.
Gerçeğin Yükünü Taşımak
Oruç, düşmanlığın dışında bir hayat kurmaya çalışan biri. Okuyor, doktor oluyor, kendini bu kan döngüsünden uzaklaştırmaya çalışıyor ama sonunda yine aynı karanlığın içine çekiliyor. Çünkü biliyor ki Adil gerçeği öğrenirse yalnızca bir baba olmayacak, aynı zamanda yıllardır elinden alınan hayatın hesabını soracak. Oruç’un trajedisi de tam burada başlıyor aslında. Bir yanda ailesi, diğer yanda sevdiği kadın var. Eleni’ye yaklaştıkça onu korumak istiyor ama onu korumanın yolu bazen gerçeği saklamaktan ve onu kendinden uzaklaştırmaktan geçiyor.
Söylediği şey yalnızca bir yalan değil; herkesin hayatını parçalayabilecek bir gerçeği biraz daha geciktirme çabası. Çünkü Oruç, Eleni’nin yalnızca kayıp bir kız çocuğu olmadığını biliyor. O, yıllardır biriken öfkenin tam ortasında duran bir gerçek. Ve zaten bu hikâyede herkesin korktuğu şey tam olarak bu: Gerçeğin ortaya çıkması değil, gerçeğin doğuracağı kan. Bu yüzden Taşacak Bu Deniz sürekli aynı soruyu soruyor: Gerçeklerin ağırlığı mı yoksa onları saklamak mı daha acı?
Nefretten Daha Güçlü Bir Şey
İso ve Fadime hikâyesi ise dizinin en umutlu tarafını oluşturuyor. Çünkü onların ilişkisi, insanın nefretle doğmadığını; nefreti öğrenerek büyüdüğünü gösteriyor. Bir zamanlar Adil’i tehdit etmek için Fadime’yi kaçıran İso’nun, günün sonunda ona âşık olması yalnızca romantik bir dönüşüm değil. Büyüdüğü düzenle kendi kalbi arasında sıkışmasının hikâyesi.
İso’nun Fadime’yi öldürmek yerine onu korumayı seçmesi de bu yüzden önemli. Çünkü yıllardır bu topraklarda onlara öğretilen şey sevmekten çok öldürmek, affetmekten çok intikam almak ve kanı sürdürmek olmuş. Fadime’ye karşı hissettikleri ise ilk kez ona başka bir ihtimalin de var olabileceğini gösteriyor. Fadime’ye yaklaştıkça, ona öğretilen nefretin içindeki boşluğu görmeye başlıyor.
Fadime tarafında da benzer bir kırılma yaşanıyor. Düşmanın saçlarına dokunmuş olması bile saçlarını kesmesine yeterken, İso’ya âşık olmaya başlaması yalnızca bir aşk anlamına gelmiyor; yıllardır ona öğretilen korkuların, sınırların ve düşmanlığın dışına çıkabilmesi anlamına geliyor. Böylece onların hikâyesi, düşmanlıktan beslenen bir dünyanın içinde sevmenin hâlâ mümkün olabileceğini gösteriyor. Büyükler yıllarca nefreti büyütürken, gençler ilk kez onu durdurmaya çalışıyor.
Taşmadan Önce
Karadeniz burada sadece sinematografik bir mekân değil, karakterlerin ruhu. Hırçın, derin, sessiz ama her an taşmaya hazır… Adil’in yıllardır içinde büyüttüğü öfke de böyle, Esme’nin bastırdığı anneliği de Eleni’nin ait olduğu yeri arayışı da. Dışarıdan sakin görünen her şeyin altında başka bir duygu akıyor sanki. Bu yüzden dizide deniz yalnızca bir manzara değil; suskunluğun, biriken acının ve sonunda mutlaka taşacak duyguların kendisi hâline geliyor.
Taşacak Bu Deniz’de herkes biraz yaralı, biraz eksik, biraz suçlu… Çünkü yıllarca aynı acının içinde yaşamışlar. Dizideki herkes aslında aynı denizin içinde boğuluyor. Ve deniz artık taşmaya başlıyor. Çünkü bazı gerçekler ne kadar derine gömülürse gömülsün, bir gün mutlaka su yüzüne çıkıyor.
Ama belki de taşan denizle birlikte birileri ilk kez bu döngüyü kırabilir. Belki de insanı hayatta tutan şey, bütün o karanlığın içinde birbirini sevmekten vazgeçmemektir.
